„Katharine II. vor dem Richterstuhle der Menschheit” to wydane w 1797 roku dzieło poświęcone życiu i czasom panowania pochodzącej z Niemiec rosyjskiej carycy Katarzyny II (1729-1796). Jest to jedna z pierwszych analiz biograficznych spuścizny Katarzyny II, opublikowana krótko po jej śmierci w 1796 roku. Anonimowy autor koncentruje się na mrocznych aspektach jej rządów i czynach, za które Katarzyna II powinna według niego zostać osądzona i potępiona. Wymienia tu między innymi zamach stanu przeciwko własnemu mężowi, carowi Piotrowi III (1728-1762) i jego późniejsze niewyjaśnione zabójstwo, stosunek carycy do sytuacji chłopów pańszczyźnianych, jej ekspansywną politykę zagraniczną (min. rozbiory Polski, aneksja Krymu, wojna rosyjsko-szwedzka), stosunek do oponentów i rebeliantów oraz nepotyzm na korzyść swoich faworytów i kochanków (min. Grigorija Orłowa i Grigorija Potiomkina). Na stronie tytułowej starodruku znajduje się znamienna sentencja rzymskiego historyka Tytusa Liwiusza (59 p.n.e.-17 n.e.) „Initium turbandi omnia a femina ortum est” („Początek wszelkiego zamieszania wziął się od kobiety”), a tytuł dzieła wykorzystuje metaforę fikcyjnego procesu przed Sądem Ludzkości, aby uzmysłowić i unaocznić czytelnikowi moralny i polityczny bilans autorytarnych i absolutystycznych rządów Katarzyny Wielkiej.